شرکت ارتباطات سیار

با توجه به اینکه شرکت ارتباطات سیار (همراه اول) بیش از هفتاد درصد …

شرکت ارتباطات سیار

با توجه به اینکه شرکت ارتباطات سیار (همراه اول) بیش از هفتاد درصد سود شرکت مخابرات ایران را تامین می کند بنظر تحلیل و شناخت شرکت مذکور کمک زیادی به ما در شناخت بهتر شرکت  مخابرات می نماید.

شرکت ارتباطات سیار با سرمایه ۲۰۰۰ میلیارد ریال فعالیت رسمی خود را عملا در سال ۱۳۸۳ با مجوز رسمی از دولت آغاز نمود. فعالیت شرکت تماما مربوط به راه اندازی و فروش خطوط تلفن های همراه می باشد. شرکت تا کنون (تیر ۱۳۸۷) توانسته حدود ۲۸ میلیون خط تلفن شامل ۱۶٫۵ میلیون خط دائمی و ۱۱٫۵ میلیون خط اعتباری به مشتریان خود واگذار نماید نکته قابل توجه اینکه بعلت ارزان بودن خطوط اعتباری ، گرایش جامعه به سمت این خطوط بسیار بیشتر از خطوط دائمی می باشد ، از این رو علی رغم گذشت زمان کمی از راه اندازی خطوط اعتباری ما شاهد افزایش رشد تقاضای آن نسبت به خطوط دائمی هستم و بنظر در آینده این خطوط عمومیت بیشتری خواهند داشت.

البته ناگفته نماند فروش بیشتر خطوط اعتباری باعث وابستگی کمتر مشترکین به شرکت می گردد بنابراین ریسک از دست دادن مشتریان بعلت عدم کیفیت ،‌افزایش نرخ های تعرفه و یا کیفیت بهتر رقبا بسیار افزایش می یابد در حال حاضر شرکتهای ایرانسل و تالیا رقیبان جدی این شرکت می باشند.

 

بررسی از رویکرد سود و زیانی

فروش شرکت در سال ۱۳۸۶ بالغ بر ۲۶٫۰۰۰ میلیارد ریال و سود خالص آن ۹٫۳۴۴ میلیارد ریال و نرخ سود به فروش معادل ۳۶% می باشد. چنانچه بخواهیم تفکیکی از درآمد های شرکت داشته باشیم به شرح جدول ذیل می باشد:

 

جدول درآمد خدمات شرکت ارتباطات سیار در سال ۸۶

عنوان

مبلغ (میلیارد ریال)

درصد

درآمد مکالمات

۱۴۱۵۲

۵۴٫۴

فروش سیم کارت اعتباری

۲۹۴۵

۱۱٫۳

SMS

۲۱۳۵

۸٫۲

آبونمان

۱۲۱۰

۴٫۶

نصب تلفن اعتباری

۱۸۹۶

۷٫۳

سایر

۳۶۶۴

۱۴٫۲

جمع

۲۶۰۰۲

۱۰۰

 همانطور که از جدول فوق ملاحظه می گردد عمده درآمد شرکت بر پایه مکالمات تلفنی قرار دارد بنابراین توجه به نرخ های مکالمه بسیار با اهمیت است. همانطور که میدانید واحد اندازه گیری مکالمات مخابراتی  ” پالس” می باشد و آخرین تعرفه شرکت برای هر پالس ۴۴٫۷۵ ریال می باشد. معمولا هر یک دقیقه مکالمه ۱۰ پالس برای تماس شهری و ۱۷ پالس برای تماس بین شهری محاسبه می گردد . البته نرخ مذکور برای ایام تعطیل و ساعات پایانی شب کمتر است.

با توجه به مطالب فوق هر گونه تغییر در نرخ تعرفه مستقیما بر میزان درآمد شرکت اثر خواهد داشت.

 از نگاه هزینه ای عمده هزینه های تمام شده شرکت به شرح جدول ذیل می باشد:

 

جدول هزینه های شرکت ارتباطات سیار در سال ۸۶

عنوان

مبلغ (میلیارد ریال)

درصد

استفاده از تجهیزات مخابراتی

۷۳۶۱

۵۱٫۵

تبصره های بودجه سال ۸۶

۳۱۵۷

۲۲

استهلاک

۱۷۳۵

۱۲

هزینه های عملیاتی

۱۷۶۸

۱۲٫۳

سایر

۳۴۰

۲٫۲

جمع

۱۴۳۶۱

۱۰۰

 همانطور که از جدول فوق مشخص است سهم عمده هزینه های شرکت ناشی از اجاره تجهیزات مخابراتی می باشد. از آنجایی که این شرکت قبلا بعنوان یکی از دوایر شرکت مخابرات اداره می گردید از این رو بعد از تفکیک از شرکت مادر و استقلال آن ، ارائه خدمات آن منوط به استفاده از تجهیزات شرکتهای زیر مجموعه شرکت مخابرات در تمامی استانها شد بدین ترتیب یکی از عمده ترین هزینه های شرکت مربوط به اجاره تجهیزات از شرکت های مخابراتی استانها و همچنین شرکت زیر ساخت ( زیر مجموعه وزارت ارتباطات) می باشد زیرا این شرکت بر طبق اساسنامه خود از دایر کردن هر نوع شرکت فرعی منع شده است.

(نکته : قابل ذکر است وجوهی که شرکت به سایر شرکتهای گروه مخابرات تحت عنوان هزینه اجاره  پرداخت می کند در صورت های تلفیقی حذف می گردد .)

با توجه به حجم بالای فروش و داشتن نسبت سود ۳۶ درصد این شرکت را به یکی از سود آور ترین شرکتها تبدیل نموده است. البته سود شرکت به مراتب بیشتر می باشد زیرا همه ساله مبالغ هنگفتی به صور مختلف از طریق بودجه دولت برداشت می گردد . در واقع این شرکت جز هزینه نگهداری و اجاره تجهیزات هزینه ای مهم دیگری ندارد.

از مهمترین علل سود آوری این صنعت به ماهیت خاص آن بر می گردد زیرا فقط یکبار سرمایه گذاری در تجهیزات  صورت می گیرد آن هم
از وجوه خود مشتریان ( ودایع ) بدون هیچ گونه بهره و سودی و بعد از آن خدمات همان دارایی به همان مشتریان بارها و بارها فروخته می شود . در واقع شرکت فقط از قدرت انحصار و نیاز مشتری به آن تکنولوژی استفاده می کند.

بررسی از رویکرد ترازنامه ای

 چنانچه بخواهیم از نگاه ترازنامه ای شرکت را بررسی کنیم به نکات بسیار جالبی دست پیدا می کنم جالب از این جنبه که در نوع خودش بسیار بی نظیر می باشد.

۱٫  در سمت چپ ترازنامه مبلغ ۴۱٫۶۳۳ میلیارد ریال با عنوان ” حقوق عمومی ” نشان داده شده است در واقع این همان سرمایه مردمی ( وادیع ثبت نام تلفن همراه) بوده که طی به تدریج وارد شرکت شده است ( مقایسه کنید با سرمایه ثبت شده شرکت مخابرات به مبلغ ۴۵٫۸۷۳ میلیارد ریال )و این روند هنوز هم ادامه دارد ( بازای ثبت نام هر خط تلفن دائمی از کد ۰۹۱۲ هر مشترک بایستی مبلغ ۲٫۸۸۰٫۰۰۰ ریال پرداخت کند که از این مبلغ ۱٫۵۰۴٫۰۰۰ ریال آن بعنوان ودیعه می باشد) البته این حجم مبلغ زیاد را نمی توان نوعی خطر یا ریسک شمرد زیرا مشترکین هرگز به فکر باز پس گیری ودایع خود نیستند. بزرگترین ریسکی که می تواند از این بابت شرکت را تهدید کند دخالت دولت پس از خصوصی سازی شرکت مخابرات می باشد یعنی دولت به نوعی جهت حمایت از سپرده گذاران بخواهد با وضع قوانینی این وجوه را باز پس گیرد یا آنان را در سرمایه شریک کند در این صورت شرکت مخابرات با یک چالش بزرگی از این باره روبرو خواهد بود . البته من چندان مایل نیستم در حال حاضر در این باره بحث کنم اما برای خریدار بلوک ۵۰ درصد مخابرات بسیار مهم است.

۲٫  بر اساس آخرین آمار موجود هر دو ماه یکبار ( زمان صدور قبوض) مبلغ ۷۴۰۰ میلیارد ریال  به حسابهای شرکت واریز می گردد بعبارتی وضعیت نقدینگی شرکت بسیار مطلوب می باشد از این رو نسبت جاری در ترازنامه عدد ۱٫۸ مرتبه را نشان می دهد در حالیکه این نسبت برای شرکت ایران خودرو ۰٫۷ مرتبه می باشد همانطور که میدانید وجود نقدینگی در جامعه ما بسیار نایاب است در حالی که این شرکت سرشار آن می باشد.

۳٫  نکته جالبی دیگر اینکه این شرکت جزو معدود شرکتهای ایران می باشد که از هیچ سیستم بانکی وام نگرفته و چه بسا مبالغ هنگفتی را نیز از خرید اوراق مشارکت نموده است .( ۴۱۲ میلیارد تومان اوراق مشارکت با سودی معادل ۶۳٫۸ میلیارد تومان در سال). البته وجود چنین چیزی به برکت همان وجوه مردمی می باشد که بدون هیچ بهره یا سود ی وارد شرکت شده است.

 خلاصه

 در حال حاضر صنعت تلفن همراه در ایران بواسطه نوپا بودن آن و علاقه مردم به داشتن یک تلفن همراه بسیار جذاب و سود آور است اما چه بسا در آینده نچندان دور با پیشرفت تکنولوژی این صنعت نیز همانند خطوط کابلی تلفن متروکه شود اما آنچه در حال حاضر مهم رونق فعلی آن می باشد. جریان ورودی نقدینگی به شرکت ماهانه رقمی معادل ۳۷۰ میلیارد تومان می باشد که با توجه به اینکه این  شرکت فقط ۹۲۲ نفر پرسنل دارد رقم بسیار زیادی است. البته دولت از وجود چنین نقدینگی کاملا مطلع است و همواره مبالغی را از طریق بودجه سالانه برداشت می کند ( با توجه به اینکه شرکت مخابرات خصوصی گشته این مساله ممکن است با اشکال دیگری مانند حق الامتیاز دولت ، حق مالکانه خطوط و یا هر اسم جدیدی که خواهد داشت صورت گیرد) وجود منابع مالی زیاد در شرکت باعث بی انظباطی مالی فراوانی در شرکت گردیده است بطوریکه گزارش حسابرس در سالهای قبل مملو از بندهای ابهام و عدم وصول از بدهکاران و بخشش های یکطرفه از طرف شرکت می باشد که ضروریست تا شرکت نسبت به استفاده بهینه از این وجوه و افزایش کیفیت خدمات اقدام نماید . شاید بتوان مهمترین و اساسی ترین دغدغه شرکت را ودایع مردمی آن دانست که با سرمایه شرکت مادر یعنی مخابرات ایران همسنگی می کند وجود چنین سرمایه ای که به آن سود و بهره ای تعلق نمی گیرد می تواند به یکی از مشکلات بزرک این شرکت بعد از خصوصی سازی آن تبدیل شود .امیدواریم که این مساله بزودی شفاف شود.

فهرست